Wed, 02 / 2015 3:54 am | helios

Mỗi dịp tết đến xuân về, trên bàn thờ tổ tiên mỗi gia đình có lẽ không bao giờ thiếu được mâm ngũ quả. Theo truyền thống xưa, mâm ngũ quả là tượng trưng cho tài lộc cả năm của thân chủ và các thành viên trong gia đình với đầy đủ Phú – Qúy – Thọ – Khang – Ninh.

Tên gọi mâm ngũ quả?

Sở dĩ có tên gọi mâm ngũ quả là xuất phát từ tư tưởng ngũ hành theo thuyết duy vật cổ đại khi cho rằng tất cả mọi vật đều được tạo nên bởi 5 yếu tố ban đầu là kim (kim loại), mộc  (gỗ), thủy (nước), hỏa (lửa) và thổ (đất) (ads: cao đẳng y tế hà nội). Chiếu đến tận bây giờ, tục lệ bầy mâm ngũ quả trên bàn thờ tổ tiên trong ngày tết của người Việt Nam đã trở thành một nét truyền thống văn hóa lâu đời và còn tiếp tục được gìn giữ.

Tất cả những việc làm đó đều có ý nghĩa của nó. Tại sao lại là “ngũ” mà không phải một con số khác. Theo cách quan niệm thì  “ngũ” tức là năm, đó chính là biểu tượng của sự sống. (ads: cao đẳng dược phú thọ) “Qủa” là biểu tượng của sự sung túc trong cuộc sống khi bên trong nó chứa hạt ví như sao, cùi hay quả bao lấy vũ trụ tượng trưng cho sự sinh sôi, trường tồn vĩnh hằng của sự sống theo thời gian.


Mâm ngũ quả ngày tết 

5 loại trái cây được lựa chọn để cúng trong mâm ngũ quả cũng có ý nghĩa và trưng riêng. Những sản vật này đều được kết tinh từ công sức, mồ hôi của người lao động vất vả để tạo nên nó với lòng thành kính dâng lên đất trời, thần thánh trong giờ phút thiêng liêng chuyển giao đất trời với mong muốn cầu chúc mọi điều tốt lành, (ads: cao đẳng dược hà nội ) bình an cho vũ trụ sinh tồn. Có lẽ đối với mỗi người dân Việt Nam tư tưởng đó đã ăn sâu vào tiềm thức bao đời nay.

Tùy vào đặc trưng của mỗi miền mà mâm ngũ quả sẽ được lựa chọn với những loại quả khác nhau theo quan niệm và tượng trưng của mỗi vùng Bắc, Trung, Nam.

Ý nghĩa các loại trái cây trong mâm ngũ quả

Mỗi miền khác nhau có cách lựa chọn các loại trái cây khác nhau cho mâm ngũ quả nhưng cơ bản chúng xoay quanh các loại quả chủ yếu bởi ý nghĩa của nó mang lại như:

–  Quả lựu: tượng trưng cho con đàn cháu đống, sự xum xê.

– Quả lê: lê có vị ngọt mát, thanh ngụ ý mong muốn việc gì trong năm mới cũng trơn tru và suôn sẻ.

– Quả phật thủ: hình dáng giống như bàn tay đức Phật luôn che chở, cứu giúp những số phận con người bất hạnh.

Mỗi một loại quả mang một ý nghĩ riêng 

– Quả đào: tượng trưng cho sự thăng tiến.

– Quả táo: tượng trưng cho sự phú quý.

– Quả hồng, quýt: có ý nghĩa thể hiện sự thành đạt.

– Quả na hay còn gọi là mãng cầu: thể hiện mong ước đủ đầy, “cầu” trong “cầu nguyện”.

–  Nải chuối: hình dáng như bàn tay nhiều ngón ngửa lên để hứng lấy may mắn, tài lộc và bao bọc chở che.

– Thanh long: thế uốn lượn như rồng mây hội tụ thể hiện sự phát tài phát lộc.

– Quả bưởi hoặc dưa hấu: tượng trưng cho sự ngọt ngào, may mắn.

– Quả sung: thể hiện sự sung mãn, sung túc cả về sức khỏe lẫn tiền tài.

– Quả đu đủ: với mong ước đủ đầy, thịnh vượng.

–  Quả trứng gà (lekima): lộc trời.

– Quả xoài: phát âm gần giống “xài” với mong ước tiền bạc xài không bao giờ thiểu thốn.

Mâm ngũ quả ngày tết trên bàn thờ chính là một nét đẹp văn hóa, truyền thống lâu đời của người dân Việt trong ngày tết. Chính bởi vậy, là con dân Việt, đặc biệt là thế hệ trẻ ngày nay, dù có đi đâu, sinh sống ở tận phương trời nào cũng vẫn không quên tục lệ này trong dịp Tết Nguyên Đán nhằm lưu giữ và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc cho bản thân và thế hệ mai sau.

 

Bài viết cùng chuyên mục